Valmynd

Áhrifaríkar þrýstingsmeðferðir

16 Mar 2022
eftir Ásthildur Gunnarsdóttir
Þrýstingsmeðferðir hafa verið í boði hjá Stoð í meira en 30 ár en þær geta verið einstaklega öflugar til að meðhöndla ýmis einkenni í útlimum, s.s. þreytu, verki, æðahnúta og bjúg, ásamt því að fyrirbyggja sjúkdómsástand á borð við segamyndun (blóðtappa), bláæðabólgu o.fl. Okkar vinsælasta þrýstingsmeðferð eru þrýstingssokkar sem til eru í ýmsum lengdum og mismunandi þrýstingsflokkum. 

Sara Lind Sveinsdóttir er okkar helsti sérfræðingur í þrýstingsmeðferðum og tekur hún á móti viðskiptavinum í Trönuhrauni 8 í Hafnarfirði. Sara segir marga hafa öðlast nýtt líf við að nota þrýstingssokka eða annan þrýstingsfatnað. „Einn af mínum viðskiptavinum sagði að hún hefði líklega verið komin í hjólastól ef hún hefði ekki fengið þrýstingssokka segir Sara, en hún hefur fengið margar ánægjulegar reynslusögur frá þakklátum viðskiptavinum. „Margir hafa einnig lýst minni verkjum og segja hreyfigetu og getu til daglegra starfa hafi stóraukist“.

Þrýstingsmeðferðir eru ekki eingöngu fyrir fólk sem hefur undirliggjandi sjúkdóma heldur henta einnig fólki sem stendur mikið við vinnu eða fólk sem er í mikilli kyrrstöðu. Margir þjást af fótapirringi eða fótaóeirð, eins og það er oft kallað, og geta þrýstingsmeðferðir verið góð leið til að vinna bug á þeim hvimleiða vanda. Einnig hafa þrýstingsmeðferðir hjálpað ófrískum konum sem oft hafa tilhneigingu til að fá bjúg. Ekki má gleyma íþróttafólkinu og öðrum sem hreyfa sig eða ferðast mikið, en Stoð býður upp á íþrótta- og flugþrýstingssokka sem geta aukið blóðflæði og flýtt endurheimt eftir erfiðar æfingar, löng hlaup, golf, göngur eða flug.

Hjá Stoð fást líka sokkaífærur og sokkaúrfærur, þ.e. hjálpartæki til að komast í og úr sokkum. Erfitt getur verið að komast í þrýstingssokka, enda mikilvægt að sokkarnir veiti góðan þrýsting. Stoð býður upp á nokkrar gerðir af sokkaífærum, einnig fyrir fólk með skerta hreyfifærni og á t.d. erfitt með að beygja sig niður til að klæða sig í sokka.

Hvað er bjúgur?

Margir þekkja það að hafa bjúg, oft í fótum og ökklum, og er þetta hvimleiður vandi þar sem þroti eða bólga er í vefjum líkamans. Bæði tímabundin heilsufarsvandamál og sjúkdómar geta haft áhrif á blóðrásar- og sogæðakerfi líkamans og geta þessi vandamál valdið bjúg og verkjum í útlimum. Þrýstingsmeðferð er einföld og gagnleg leið til að meðhöndla slík einkenni.

Bjúgurinn stafar af vökvasöfnun í vefjum og margt getur valdið því að vökvi safnist þar upp. Fyrir utan sjúkdóma getur bjúgur t.d. verið aukaverkun ákveðinna lyfja, einnig getur mataræði, hreyfingarleysi, þröngur fatnaður og fleira haft áhrif á bjúgmyndun í líkamanum. Bjúgsöfnun er einnig algeng á meðgöngu og hægt er að draga úr honum með þrýstingssokkabuxum sem eru sérstaklega ætlaðar fyrir konur á meðgöngu. 

Réttar þrýstingsmeðferðir veita aðhald og minnka samsöfnun blóðs í æðum og koma þannig í veg fyrir að vökvi leki úr æðunum og valdi bjúg. Þrýstingsmeðferðir hafa einnig góð áhrif á sogæðakerfi líkamans, en sogæðakerfið er hluti af ónæmiskerfinu og má finna sogæðar um allan líkamann. Í líkamanum erum við með um 18 lítra af sogæðavökva og það er í raun ekkert hjarta sem pumpar þeim vökva, eins og hjartað sem pumpar blóðinu. Til að koma hreyfingu á sogæðavökva líkamans skiptir djúpöndun og hreyfing miklu máli, en einnig geta þrýstingsmeðferðir haft mjög jákvæð áhrif á þetta kerfi.

 

Hverjir þurfa á þrýstingsmeðferðum að halda?

Ávinningur af þrýstingsmeðferðum er mikill fyrir fólk með æðahnúta, bjúg, sogæðabjúg, lélegt sogæðakerfi, fólk með bláæðasjúkdóma og þá sem hafa fengið blóðtappa. Slíkar meðferðir gagnast einnig fólki með taugasjúkdóma á borð við MS, Parkinson, hreyfihamlaða eða einstaklinga með hjartabilun, nýrnasjúkdóma eða þá sem eru með þrálát fótasár. Meðferðin gagnast líka fólki sem er að koma úr aðgerð á fótum, t.d. liðskiptaaðgerð Eins og fram hefur komið geta flestir haft not fyrir þrýstingsmeðferðir í sínu daglega lífi, hvort sem er vegna íþróttaiðkunar, mikillar kyrrstöðu og kyrrsetu, svo eitthvað sé nefnt.

 

Þrýstingsmeðferðir eru þó ekki fyrir alla

Við mælum ekki með að fólk með undirliggjandi sjúkdóma á borð við æðakölkun, útæðasjúkdóm eða slagæðasjúkdóm noti þrýstingssokka eða aðrar þrýstingsmeðferðir, nema ef læknir hefur ráðlagt slíka meðferð. Ef grunur leikur á að ofangreindir sjúkdómar séu að valda einkennum í útlimum mælum við með að fólk ráðfæri sig við lækni áður en slíkar meðferðir eru valdar.

 

Niðurgreiðsla frá Sjúkratryggingum

Margir eiga rétt á að fá niðurgreiddar þrýstingsmeðferðir frá Sjúkratryggingum Íslands (SÍ). Algengast er að fólk sé með niðurgreiðslu á þremur pörum af þrýstingssokkum á ári. Læknar eða sjúkraþjálfarar þurfa að sækja um niðurgreiðslu í upphafi, enda þurfa þeir að ganga úr skugga um að einstaklingar eigi rétt á niðurgreiðslu, en staðfesta þarf undirliggjandi orsök einkenna með réttri sjúkdómsgreiningu. Stoð getur sótt um framhald á niðurgreiðslu meðferða ef um slíkt er að ræða.

Það getur tekið allt að fjórar vikur að fá niðurstöðu umsóknar frá SÍ og mælum við með að einstaklingar panti tíma hjá sérfræðingum Stoðar eftir að beiðni hefur verið samþykkt. Sérfræðingar Stoðar framkvæma mælingar og gera athuganir sem á þarf að halda til að kanna hvort einstaklingur þurfi hefðbundna þrýstingsmeðferð eða sérhannaða. Mjög mikilvægt er að þrýstingsfatnaðurinn veiti réttan þrýsting fyrir notandann. Ef um sérsaum er að ræða eru mælingar sendar til Þýskalands þar sem fatnaðurinn er svo framleiddur og tekur það um 2-3 vikur að fá þá pöntun afgreidda frá Stoð. Hefðbundnar vörur fær fólk með sér heim sama dag og mælingar fara fram.

MEDI - hágæða þrýstingssokkar

Sokkarnir frá Stoð koma frá fyrirtækinu MEDI sem er brautryðjandi í framleiðslu á sjúkrasokkum og þrýstingsfatnaði. Það sem einkennir þeirra sokka sérstaklega er hversu vel þeir lofta. 90% rakans frá húðinni smýgur út um sokkana og kemur þannig í veg fyrir svita og kláða. Útlitið á sokkunum er líka í stöðugri þróun og hefur leitt til þess að varla er hægt að sjá mun á sjúkrasokkum og venjulegum sokkum.

Þrýstingssokkarnir frá MEDI eru með þrepaþrýstingi, þannig að þrýstingurinn er mestur við ökklann en dregur svo jafnt úr þrýstingi upp legginn. Þessi eiginleiki tryggir að vökvinn flæðir alltaf upp á við. Þetta er mikilvægt atriði, því þrýstingssokkar sem hafa sama þrýsting við ökkla og t.d kálfa getur þrýst vökva í báðar áttir; upp til hjartans, eins og á að gera eða niður í fætur, sem skal forðast.

 

Þjónusta Stoðar

Í dag er Stoð með tvær verslanir, eina í Hafnarfirði og aðra á Bíldshöfða. Hefðbundnir þrýstingssokkar fást í báðum verslunum, ásamt íþrótta- og flugsokkum. Þrautþjálfað starfsfólk starfar í afgreiðslu Stoðar og getur aðstoðað fólk sem þarf á hefðbundnum þrýstingssokkum að halda, eða er að leita eftir þrýstingssokkum fyrir íþróttaiðkun eða fyrir flugið. Ef um sérsaum er að ræða er best að panta tíma hjá Söru Lind, en sérsaumur er eingöngu í boði í Hafnarfirði.

Hægt er að panta tíma í mælingu með því að hringja í síma 565 2885 eða senda póst á saras@stod.is.